21 Nisan 2024 Pazar

SEKÜLERLEŞMEK

Sekülerleşme ile ilgili çok şey konuşulabilir ama ben şuna değinmek istiyorum:

Aslında hepimiz biliyoruz ki sekülerleşmenin anlamı dünyevileşmek ile aynı, etimolojik olarak da öyle. Ancak bu dünyevileşmenin farklı katmanları olduğunu düşünüyorum. 

Dünyevileşmeyi rasyonelleşmek ile açıklayan bazı araştırmacılar var ve akla atfın arttığı yerde sekülerleşmenin olduğunu dile getiriyorlar. Peki bu noktada dünyevileştik diyebilir miyiz ? 

İsmini hatırlayamadığım bir antik yunan filozofu, doğada keşfettiği matematiksel bir olgudan sonra şunu diyordu "Ben bunu keşfettim ancak benden önce bunu buraya yerleştiren bir Tanrı olmalı." Bu örnekte şunu bence rahatlıkla görebiliriz: Rasyonelleşmenin kendisi tamamen dini alandan uzaklaşmaya götürmez. Zaten Kuran'da yaklaşık 50 yerde akletmeye dair ayet geçer. Burada şu ayrımı yapmamız gerekir o zaman: Rasyonelleşmek ile akletmek arasında nüans farkı oluşabilir. Nedir bu nüans farkı o zaman ? Rasyonelleşmeyi günümüzde daha çok deneyselcilik ile birlikte okuyarak daraltıyorken akletmek tamamen kapsayıcı bir anlam taşıyor. Yani biz rasyonel bir tavır takınırken çoğu zaman olguları açıklamak ile yetinirken aklettiğimizde anlamaya yönelik bir tavır takınıyoruz. Yukarıda bahsettiğim filozofun o alıntısında 'ancak' bağlacından önceki kısım rasyonelliğe indirgeyebildiğimiz bir taraf iken ifadenin tamamı akletmeye dair. 

Nihai olarak söylemek istediğim şeyi tümevararak söylemek istiyorum: Sekülerleşmeyi kök anlamı ile okuduğumuz zaman bütünüyle zararlı bir fikir değil. Dünyadan nasibimizi unutmadan(Kasas/77) bu dünyada ilimle uğraşarak, hayırda yarışarak hayatlarımızı sürdürüyor olmamız gerekiyor.  Mesele bence en nihayetinde şöyle özetlenebilir: Sekülerleşmek, dünya hayatında yapıp ettiklerimizde zihnen Allah'ı çıkardığımız an kabul edilebilir bir şey değildir.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

OTOMATİK VE VERİMLİ; EKSİK VE KEYİFSİZ(2)

 Birinci bölümde emek ile değer arasındaki bağı, bilişsel boşaltmanın beyni nasıl zayıflattığını ve süreçten çıkan insanın neyi kaybettiğini...